Praca "KU CZMU POLSKA SZŁA" była w II Rzeczpospolitej prawdziwym bestsellerem. Opublikowana po raz pierwszy w 1917 roku, doczekała się kilku wznowień. Uważana jest za sztandarowe dzieło tzw. optymistycznej szkoły historiografii polskiej.
Książka przedstawia akcje zbrojne AK i WiN mające na celu uwolnienie więźniów politycznych przebywających w zakładach karnych w Kielcach, Radomiu i Krakowie w latach 1945-46.
Próba syntetycznego przedstawienia dramatu społeczności polskiej pozostałej w Związku Sowieckim, na swoich ojcowiznach, w bolszewickim państwie nadzorowanym przez zwyrodniały system komunistyczny, kierowany przez Lenina a później przez Stalina.
Praca ta to próbą syntetycznego ujęcia relacji polsko–rosyjskich i sowieckich. Przede wszystkim jednak ma przybliżyć funkcjonowanie polskiej wspólnoty na wschodzie. Zwrócić uwagę na aspekt życia więzienno–katorżniczego, ale też na udział przebywających na wschodzie Polaków w ekonomii i kulturze. Przypomnieć o sukcesach jakie odnieśli w różnych dziedzinach życia gospodarczego. Pokazać ich wkład i osiągnięcia w projektowaniu i budowaniu linii kolejowych, kanałów, tuneli, urbanizacji miast, wprowadzaniu nowych technik w rolnictwie i przemyśle.
Wśród rozstrzelanych był prof. Kazimierz Bartel, prof. Roman Longchamps de Bérier z trzema synami i Tadeusz Boy-Żeleński. Zbrodnia ta nie została przez historię nawet nazwana a mordercy nie zostali nigdy ukarani. Ofiary i ich katów przypomina niemiecki historyk Dieter Schenk.
Słynna książka, w której lord d'Abernon rozszerza listę piętnastu przełomowych bitew w historii świata stworzoną przez E.S.Creasy;ego o kolejne trzy. Ostatnią z nich – Bitwę Warszawską – autor miał okazję obserwować z bliska. Jej właśnie poświęcony jest osobisty dziennik, zamieszczony w niniejszej książce, oraz wnioski i spostrzeżenia, uzupełnione wypowiedziami dwóch dowódców: Piłsudskiego i Tuchaczewskiego.
Losy polskich wojsk formowanych na Wschodzie przez generała Berlinga, zalążka ludowego Wojska Polskiego, powoli stają się kolejną białą plamą polskiej historii. O zasługach polskich żołnierzy spod Monte Cassino, Arnhem, z pól bitewnych w Holandii, o polskich skrzydłach nad Anglią, tragedii Armii Krajowej w kraju powiedziano już prawie wszystko. Jednak w zalewie publikacji poświęconych sławie bojowej naszego wojska próżno szukać tych mówiących o drodze do ojczyzny polskiego żołnierza ze Wschodu. Temat niechodliwy czy wstydliwy? A przecież w swej zdecydowanej masie żołnierze ci trafili do "komunistycznej" armii przez przypadek, po prostu "nie zdążyli do Andersa", a krew przelewali tak samo jak ich bracia na Zachodzie.
Starobielsk, jeden z trzech obozów katyńskich, pozostawał zawsze, podobnie jak Ostaszków, w cieniu Kozielska i Katynia. Książka ta stanowi owoc wieloletniej pracy Autorki, mozolnego zbierania dokumentacji i relacji nt. zbrodni katyńskiej, zwłaszcza zaś obozu w Starobielsku i miejsca mordu jego więźniów w Charkowie. Ewa Gruner-Żarnoch zgromadziła wszystko, co o Starobielsku przekazali ci, którzy go przeżyli, co znane jest z dokumentów sowieckich i zeznań byłych funkcjonariuszy NKWD, z listów i wspomnień rodzin. Po przestudiowaniu tego ogromnego materiału i na podstawie własnych przemyśleń wysnuła tezę – śmiałą, ale nie nieprawdopodobną – że decyzja o wymordowaniu oficerów WP i policjantów, polskich jeńców wojennych, faktycznie podjęta została dużo wcześniej niż 5 marca 1940 roku, jeszcze w okresie przed napaścią Związku Sowieckiego na Polskę. Każdy, kto będzie chciał pisać o Starobielsku, po książkę tę sięgnąć powinien.
Nagroda im. Józefa Mackiewicza w I edycji w 2002 roku.Książka o objętości 1 450 stron (dwa tomy, oprawa twarda, format B5) zawiera: opisy zbrodni z lat 1939 - 1945 dokonanych przez nacjonalistów ukraińskich na ludności polskiej w ponad 1 700 miastach, miasteczkach, wsiach, koloniach, futorach, osadach, majątkach ziemskich itp.; wykazy zamordowanych w tym 19 379 zidentyfikowanych ofiar, spośród ok. 60 000 pomordowanych Polaków; pierwszy raz publikowane dokumenty, w tym relacje świadków, raporty i sprawozdania struktur polskiego podziemia, dokumenty kościelne, dokumenty ukraińskich organizacji nacjonalistycznych; wstrząsającą dokumentację fotograficzną; 11 map powiatów z zaznaczonymi miejscowościami, w których zostali zamordowani Polacy; listę nacjonalistów ukraińskich odpowiedzialnych za ludobójstwo Polaków.
