Wyobrażenia powszechne o wojnie domowej w Hiszpanii (1936-1939) i ocena jej poszczególnych epizodów są już od wielu dziesięcioleci kształtowane prawie wyłącznie przez historyków i pisarzy lewicowych. Konflikt przedstawiany jest przez nich wręcz jako starcie sił "postępu i światłości" z siłami "ciemności". Te pierwsze reprezentowane są przez stronę republikańską, której patronuje natchniona Dolores Ibárruri - "La Pasionaria", natomiast wcieleniem drugich stała się postać gen. Francisco Franco, ukazywanego jako symbol obskurantyzmu i ksenofobii, nacjonalizmu i faszyzmu.
Książka prof. Marka Jana Chodakiewicza stara się odkłamać tę wizję, ukazać obie strony konfliktu, a szczególnie wspomniane tu siły "postępu", bezstronnie, w świetle faktów. Mówi o przemilczanych epizodach wojny i o postawach zajmowanych wobec konfliktu nie tylko przez zachodnioeuropejskich, ale i przez polskich intelektualistów tamtych czasów. Nie omija też tematów aktualnych: pisze o ciągle żywej tradycji i recepcji konfliktu hiszpańskiego także w III RP.
Wydanie II uzupełnione.